Windows මෙහෙයුම් පද්ධතිය ස්ථාපනය කල ඔබේ පරිගණකය වේගවත් කල හැකි ක්‍රම, පළමු කොටස

මෙහෙයුම් පද්ධතියක් අලංකාරව දැකීමට ඇත්නම් ලොකු කුඩා කවුරුත් පාහේ කැමති කරුණකි, නමුත් තම සතු පරිගණකයේ Ram ධාරිතාව , Video ධාරිතාව ගැන සලකා බැලූ කල එම තත්වයන් අඩු මට්ටමක පවතී නම් ඔබ ස්ථාපනය කරගෙන සිටින මෙහෙයුම් පද්ධතිය නිසි ලෙස ක්‍රියාත්මක වීමට එය භාධාවක් නම් අපට මෙම පරිගණකයේ කාර්යක්ෂමතාව වැඩි කර ගැනීමට ක්‍රම කීපයක් ඔබ හමුවේ තැබීමට මම බලාපොරොත්තු වෙනවා හරි වැඩිය කතා නැතුව අපි වැඩේට බහිමු..

01.ඔබගේ Windows මෙහෙයුම් පද්ධතියේ Performance පාලනය කිරීම.

මෙහිදී කරනුයේ අප භාහිරට දකින ආකාරය Appearance අඩු කිරීමක් පමණි. 

පළමුව ඔබ ඔබගේ පරිගණකයේ My Computer මත 8.1 නම් This PC මත Right click කර එතැනින් Properties තොරා දෙන්න. ඉන් පසුව එන මෙනුවේ දකුණු පස ඇති නැවිගේෂන් පැනලයේ ඇති Advanced system settings යන්න click කරන්න. එතනින් පසුව එන මෙනුවේ Advanced යන tab එකට යන්න ඉන් පසුව Advanced යටතේ ඇති Performance යන කොටසට අධාල Settings බටනය click කිරීමෙන් අනතුරුව එන මෙනුව දක්වා ගමන් මග පහත රුප සටහනෙන් දැක්වේ.

මෙහිදී දී ඇති අනුපිලිවෙලට ගිය විට ලැබෙන මෙනුවේ Best appearance වලට හෝ Best Performance තෝරා දීමට Radio Button දෙකක් ලබා දී තිබෙන අතර Default select වී ඇත්තේ පරිගණකයට ලබා දිය යුතු Appearance මොනවද යන්න මෙහෙයුම් පද්ධතිය මගින් තොර දීමක් බවත් අප Manually මෙම කරන ක්‍රියාවෙන් අපට පරිගණකය වේගවත් කර ගත හැකිය. මෙහිදී අප විසින් ලබා දිය යුතු වන්නේ  Best Performance  යන්නයි එහිදී බාහිර ආටෝපය සඳහා  වියදම් වූ Ram  ධාරිතාව සහ Video ධාරිතාව නැවතත් පරිගණකයට ලබා දිය හැකිය.

02.Search Indexing Disable කිරීම.

යමක් අප Search කරන විටදී එය ලබා දීමට බොහෝ වෙලාවක් ගත වන්නේ මන්ද කියා ඔබ දන්නවාද?? මෙහිදී මෙම Search Indexing Services එක සාම අස්සක් මුල්ලක් පාසාම ඇති දත්තයන් Windows system එකෙහි හා records informationතුල ඇති Index හරා අවුස්සා බලනවා මෙන්ම, පද්ධතිය තුල ඇති Resources විනාශ කිරීමක්ද මේ මගින් සිදු වෙනවා. ඔබ නිතර නිතර හාරා අවුස්සන්නෙක් නම් මෙම අංගය ක්‍රියා විරහිත කර තැබීම ඔබගේ නුවනට හුරු වේ.

පහත රුප පෙළ නිරීක්ෂණය කිරීමෙන් අනතුරුව ඔබට මෙම සේවාව අවලංගු කිරීම සම්බන්ද අදහසක් ලබා ගත හැකිය.

මෙමගින් Service Dialog Box එක ලබාගත හැකිය.

දැන් ඔබට මෙම ලිස්ට් එක මගින් Windows Search Service එක සොයා ගෙන එහි Right Click කර  Properties තෝරා දෙන්න.

ඉන් පසුව එය අවලංගු කරන්නේ මෙලෙසයි...

ඉන් පසුව OK කිරීමෙන් මෙම අංගය අවලංගු කල හැකිය.

03.ඔබගේ පරිගණකයේ ඇති Partitions Defragment කිරීම.

මෙම ක්‍රමය මගින් විශේෂයෙන්ම කරනු ලබන්නේ ඔබගේ Hard Drive එකෙහි තැනින් තැන ගබඩා වී ඇති දත්ත නිසි අයුරින් එක ක්‍රමයකට ගොඩ ගසා දීමයි මෙම අංගය ඉතාමත් කෙහෙසියෙන් සොයා ගත හැකි අතර  Defragment යයි Type කර Search කිරීමෙන්ද මම අංගය සොයා සත හැකිය.

මෙම උපාංගය භාවිතා කර අපට ලේසියෙන්ම අප සතු පරිගණකය Defrag කරගත හැකිය.

Cmd භාවිතා කර Defragment කරන අයුරු ඉදිරි ලිපියකින් ඔබ වෙත ගෙන ඒමට බලාපොරොත්තු වනවා.

යමක් ඉගෙන ගැනීමට හැකි වූනා නම්, වැඩේ හොඳ නම් comment එකක් දාලම යන්න...

ගොනු පද්ධති (File Systems)

ගීතයක් ඇසීම, චිත්‍රපටයක් නැරඹීම, ලිපියක් ලිවීම, ක්‍රමලේඛයකින් (program) වැඩ ගැනීම යනු එදිනෙදා ජීවිතයේ පරිගණක සමඟ කරන ගනුදෙනු කිහිපයකි. ගොනු (files) ඒ සැම අවස්ථාවකදීම ඔබ නිසැකවම භාවිතා කල වදනකි. ගීත හෝ ශබ්දය  ගබඩා කරගැනීම සඳහා mp3, අනුරූපන (images) සඳහා jpg, bmp ,png, පාඨ (text) සඳහා txt, docx , odt යනාදිය පොදු ජනයා අතර වඩාත් ජනප්‍රිය ගොනු ආකෘති වේ. මේ අයුරින් බලන කල ගොනුවක රඳවා තබාගන්නා තොරතුරු දෙආකාරයකට වෙන් කර ගත හැක.

 1.      Program – මුලාශ්රක කේත (source code), වස්තු කේත (object code), විධානීය කේත (executable code)

2.      Data – පාඨ (text), අනුරූපන (image), ශ්‍රව්‍ය(audio), දෘශ්‍ය(video)

නිතර භාවිතයට ගන්නා මෙම ගොනු යන සංකල්පයට හේතු වූ කාරණා කිහිපයක් පහත දැක්වේ.

o    පරිගණකයේ ප්‍රධාන මතකය වනනේ සසම්භාවී ප්‍රවේශ මතකය (RAM) මතකයයි. මෙම මතකය ක්‍රියාවලි අතර බෙදී යන නිසා එයට එක් ක්‍රියාවලියක් වෙනුවෙන් ඉතා විශාල තොරතුරු ප්‍රමාණයක් රඳවා ගැනීමට නොහැකිවීම.

o    සසම්භාවී ප්‍රවේශ මතකය නෂ්‍ය (volatile) මතකයක් වේ. එම නිසා එහි තිබෙන තොරතුරු එම තොරතුරු අයත් ක්‍රියාවලිය අවසානයේ මතකයෙන් ඉවත් කෙරේ. තොරතුරු ස්ථීර ලෙස තබා ගැනීමට ගොනු අවශ්‍ය වේ .

o    ක්‍රමලේඛ කීපයකට එකවිට එකම තොරතුරට ප්‍රවේශනය වීමට ඇති අවශ්‍යතාවය.

මේ ප්‍රශ්න සඳහා විසඳුමක් ලෙස තොරතුරු කොටස් ගොනු  ඒකක වශයෙන් දෘඩ තැටි (hard disk) වැනි බාහිර මාධ්‍යයක ගබඩා කිරීම සිදු කරනු ලබනවා.දෘඩ තැටි (hard disk) තුල විශාල තොරතුරු ප්‍රමාණයක් ගබඩා කිරීමටත්, අනෂ්‍ය මතකයක් බැවින් දිගු කල් පවත්වා ගැනීමටත්, අවශ්‍ය පරිදි එකම ගොනුව එකවිට ප්‍රවේශනය කිරීමටත් හැකියාව තිබේ. ඒ අනුව පරිශීලකයාගේ දෘෂ්ටි කෝණයෙන් ගත් කල ගොනුවක් යනු ද්විතීයීක ආචයන මාධ්‍යයක (secondary storage media) “තොරතුරු“ රැඳවිය හැකි කුඩාම ඒකකය වේ.  මෙහෙයුම් පද්ධතිය(OS) මගින්ම හෝ වෙනත් බාහිර මෘදුකාංගයක ආධාරයෙන් ගොනු කියවීම, ලිවීම හෝ සංස්කරණය කිරීම කල හැකි  වේ. නමුත්, මෙහෙයුම් පද්ධතියකට තනිව හැසිරවිය හැකි ගොනු වර්ග පද්ධතියෙන් පද්ධතියට වෙනස් වේ.

 මෙහෙයුම් පද්ධතිය ආශ්‍රිතයෙන් බලන කල ගොනුවක් යනු බිට් (bit) හෝ බයිට් (byte) හෝ පේලි (lines) හෝ රෙකෝඩවල (records) අනුක්‍රමනයක් පමණකි.මෘදුකාංගයක් හරහා මේවා කියවා තේරුම් ගැනීම හා වැඩ ගැනීම එම ගොනුව සාදන්නා හා පරිශීලකයන් සතු කාර්යයකි. නමුත් ගොනු කළමණාකරණය කිරීම මෙහෙයුම් පද්ධතියක කාර්ය භාරය වේ. ගොනු වල ආකෘතිය (structure), නාමකරණය (naming), ප්‍රවේශ වන ආකාරය (access), භාවිතය (usage), ආරක්ෂාව (protection) හා තවත් බොහෝ දේ මෙහෙයුම් පද්ධතිය නිර්මාණයේදී තීරණය කරනු ලබනවා.එබැවින්, මෙහෙයුම් පද්ධතියෙහි ගොනු සමඟ ගනුදෙනු කරන කොටස, ගොනු පද්ධතිය හෙවත් File System එක ලෙස හැඳින්වේ.

මින් ඉදිරියට මෙම ගොනු පද්ධති පිලිබඳ සවිස්තරාත්මක ලිපි පෙලක් රචනා වී ඇත. එහි මුල් කොටස ලෙස මෙම ලිපියෙන් ගොනු පද්ධතියක එක් ප්‍රධාන කොටසක් වන ගොනු හා ඒ හා සම්බන්ධ උපලක්ෂණ, මෙහෙයුම්, සුරැකුමි විධි හා ප්‍රවේශ යාන්ත්‍රණ පිලිබඳ විග්‍රහ කෙරේ.

ගොනු (Files)

ගොනු වර්ග (File Types)

ගොනු වර්ග

පද්ධතියකින් හඳුනාගන්නා ගොනු, වර්ග තුනකට බෙදා වෙන් කිරීමට හැකිය. ඕනෑම ගොනුවක් මෙම වර්ග තුනෙන් එකකට අයත් වුවත් මෙහෙයුම් පද්ධති විසින් මෙම මූලික වර්ග තුනේ විවිධ අනුවාද භාවිතා කරයි.

සාමාන්‍ය ගොනු (Regular Files)

සාමාන්‍ය ගොනු වර්ග දෙකකි.

o    ඇස්කි ගොනු හෙවත් පාඨ ගොනු (ASCII / Text Files)

මෙම ගොනු දත්ත ගබඩා කරන්නේ ඇස්කි අනුලක්ෂණ (ASCII characters) වශයෙනි. සරල පාඨ ගොනුවක් මෙයට හොඳම උදාහරණය වේ. එහි තොරතුරු තිබෙන්නේ විවිධ දිගෙන් යුත් පේලි ලෙසයි. සමහර පද්ධතිවල මෙලෙස පේලි කැඩීමට කැරේජ් පුනරාගමනය (carriage return) යන ඇස්කි අනුලක්ෂණය භාවිතා කරයි. අනෙකුත් පද්ධතිවල කැරේජ පුනරාගමනය හා පේළි යැවුම (line feed) යන දෙකම භාවිතා කරයි (උදා: windows). මෙම ගොනුවල ප්‍රධාන වාසිය වන්නේ මේවා දිස්වන ආකාරයෙන්ම මුද්‍රණය කල හැකි වීමයි. ඒවගේම පාඨ සංස්කාරකයක් (text editor) භාවිතා කර මෙම ගොනු පහසුවෙන් සංස්කරණය කල හැකි වේ.

o    ද්වීමය ගොනු (Binary Files)

ඇස්කි නොවන ඕනෑම සාමාන්‍ය ගොනුවක් ද්වීමය ගොනුවක් වේ. මෙම ගොනු මුද්‍රණය කලහොත් ලැබෙන්නේ කිසිදු තේරුමක් නැති අකුරු ගොඩකි. සාමාන්‍යයෙන් මෙම ගොනුවලට ඒවා හසුරුවන මෘදුකාංග වලට විශේෂී වූ අන්තර් ව්‍යුහයක් ඇත. විධානීය ගොනු (Executable files) මෙයට හොඳම උදාහරණයකි. දකුණු පස දැක්වෙන්නේ යුනික්ස් (UNIX) පද්ධතියේ ක්‍රියාකරවිය හැකි ගොනුවක ව්‍යුහයයි. ද්වීමය ගොනුවක් යනු බයිට අනුක්‍රමනයක් පමණක් වුවත් එම ආකෘතියට අනුකූලව ගොනුවක් ගොඩ නැගී නොමැති නම් යුනික්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතියට එය ක්‍රියාකරවීමට නොහැකි වේ.

නාමාවලි ගොනු (Directory Files)

පරිගණකයේ අපගේ ගොනු සංවිධානය කර තබා ගැනීමට අපි ගොනු නාමාවලි (directories) භාවිතා කරනවා. ගොනු නාමාවලියක් යනුද මෙහෙයුම් පද්ධතිය මට්ටමෙන් බලන කල තවත් එක් ගොනුවක් පමණි. විශේෂත්වය වන්නේ මෙහි රඳවා තිබෙන්නේ අනෙකුත් ගොනු හා ගොනු නාමාවලි සොයා ගැනීමට උදව් වන දත්තයි. කාර්යක්ෂමව ගොනු හා ගොනු නාමාවලි සොයා ගැනීම උදෙසා මෙම දත්ත ගබඩා කරනු ලබන්නේ ද්වීමය ආකෘතියෙනුයි.

විශේෂ ගොනු (Special Files)

මෙම ගොනු “උපක්‍රම ගොනු” (device files) යනුවෙන්ද හැඳින්වේ. පරිගණකයට සම්බන්ධ කර ඇති පර්යන්ත උපක්‍රම (peripheral devices) සමඟ වැඩ කිරීමට මෙම විශේෂ ගොනු භාවිතා කරයි.

o    අනුලක්ෂණ විශේෂ ගොනු (Character Special Files)

    අනුලක්ෂණ වශයෙන් දත්ත හසුරුවන උපක්‍රම සමඟ වැඩ කිරීමට භාවිතා කරයි.

උදා: ටර්මිනල (terminals), මුද්‍රක (printers), ජාල (networks)

o    කට්ටි විශේෂ ගොනු (Block Special Files) 

  කට්ටි වශයෙන් දත්ත හසුරුවන උපක්‍රම සමඟ වැඩ කිරීමට භාවිතා කරයි.

උදා: දෘඩ තැටි, flash drives

යමක් ඉගෙන ගැනීමට හැකි වූනා නම්, වැඩේ හොඳ නම් comment එකක් දාලම යන්න...